Nick Land

Nick Land  is een filosoof en schrijver die in de jaren negentig een cultstatus verwierf als medeoprichter van de Cybernetic Culture Research Unit (CCRU) aan de Universiteit van Warwick. Deze legendarische, half-academische denktank was een broedplaats voor radicaal experimenteel denken, waar continentale filosofie, sciencefiction, cyberpunk, ravecultuur en esoterie samensmolten tot een unieke intellectuele energie. Binnen de CCRU werkte Land nauw samen met onder anderen Sadie Plant, Mark Fisher, Kodwo Eshun, Steve Goodman (Kode9) en Luciana Parisi. Samen creëerden zij een hybride mengvorm van kritische theorie, muziekcultuur en speculatieve fictie die in academische en artistieke kringen diepe sporen naliet.

Land studeerde filosofie aan de Universiteit van Essex, waar hij in 1987 promoveerde op een proefschrift over Heidegger. Kort daarna begon hij te doceren aan Warwick, waar hij zijn kenmerkende stijl ontwikkelde: een compromisloze mengeling van filosofische analyse, futuristische verbeelding en ritmische, soms hallucinatoire proza. Zijn vroege werk, gebundeld in Fanged Noumena: Collected Writings 1987–2007 (2011), geldt als canoniek binnen de avant-gardistische filosofie. Andere belangrijke werken uit deze periode zijn The Thirst for Annihilation: Georges Bataille and Virulent Nihilism (1992) en talloze essays die later in CCRU-publicaties verschenen.

Na zijn vertrek uit de academie in 1998 trok Land zich terug, maar keerde in de jaren 2000 terug met een radicale nieuwe koers. Vanuit Shanghai ontwikkelde hij het concept van de Dark Enlightenment (Donkere Verlichting), verwoord in het gelijknamige essay (2012), waarin hij democratie afwijst en pleit voor technocratische, hiërarchische bestuursvormen. In deze fase kwam hij in contact met de Amerikaanse denker Curtis Yarvin (Mencius Moldbug), bekend van het neocameralisme. Lands en Yarvins ideeën beïnvloedden elkaar wederzijds: Yarvin gaf politieke structuur aan Lands technofilosofische kritiek, terwijl Land Yarvins denken voorzag van een bredere historische en speculatieve context. Samen vormden ze de kern van het neoreactionaire gedachtegoed (NRx), dat zowel in Silicon Valley als in online politieke subculturen weerklank vond.

De invloed van Land strekt zich uit van kunstenaars, schrijvers en muzikanten tot theoretici en technologen. Zijn vroege CCRU-werk beïnvloedde onder meer Simon Reynolds (muziekcriticus), de speculative realism– en object-oriented ontology-stromingen, en schrijvers als China Miéville. Zijn latere werk zorgde voor felle debatten over de toekomst van macht, technologie en samenleving.

Of men hem nu ziet als radicale vernieuwer, gevaarlijke reactionair of een ongrijpbare mengvorm van beide: Nick Land blijft een figuur die uitnodigt tot scherpe lezing en debat, met een oeuvre dat zich uitstrekt van The Thirst for Annihilation en Fanged Noumena tot The Dark Enlightenment.

The Dark Englightenment, Nick Land, leesmagazijn